Σάββατο, 18 Απριλίου 2009

ΕΘΙΜΑ ΤΟΥ ΠΑΣΧΑ ΣΤΗ ΧΑΛΚΙΔΙΚΗ

Το κάψιμο του Ιούδα, όπως και σε άλλες περιοχές της Ελλάδας αναβιώνει κάθε χρόνο και στο Γομάτι. Το Μ.Σάββατο στην πλατεία του χωριού στήνουν έναν φανό που αποτελείται από τρία πεύκα 25 μέτρων και τον γεμίζουν κλαδιά κρεμώντας από την κορυφή του Ιούδα. Τα μεσάνυχτα και όταν λέει ο παπάς το «Χριστός Ανέστη» ανάβουν τον φανό για να κάψουν τον Ιούδα και το κακό και ένα φαντασμαγορικό θέαμα πλημμυρίζει την πλατεία. Το ίδιο σκηνικό στήνεται στο Χανιώτη και στο Πευκοχώρι.
Κάθε χρόνο στην Ιερισσό, την τρίτη μέρα του Πάσχα, τιμάται η μνήμη τη
ς σφαγής 400 Ιερισσιώτων από τους Τούρκους. Το 1821 κατά την επανάσταση στην Χαλκιδική οι Τούρκοι κατά διαταγή του Σιντίκ Γιουσούφ Μπέη έσφαξαν 400 Ιερισσιώτες. Με ύπουλο τρόπο υποσχέθηκε γενική αμνηστία σ΄ όλους όσους θα παραδινόταν. Αφού παραδόθηκαν 400 που πίστεψαν στα λόγια του, τους ανάγκασε με την απειλή των όπλων να χορεύουν.
Σε κάθε στροφή του χορού τα σπαθιά των Τούρκων έσφαζαν και από έναν χορευτή.
Έκτοτε για να τιμηθεί εκείνη η θυσία, στην τοποθεσία «Μαύρο Αλώνι» τελείται τρισάγιο και στην συνέχεια στήνεται χορός στον οποίο συμμετέχουν εκατοντάδες Ιερισσιώτες και επισκέπτες. Ο χορός λέγεται «καγκελευτός» και αναπαριστά την σφαγή. Είναι αργόσυρτος, πάνω στα συρτά και διστακτικά βήματα των καταδικασμένων σε θάνατο. Το τραγούδι είναι γεμάτο υπονοούμενα για την πολυπόθητη λευτεριά, καθώς για πολλά χρόνια μετά, το έθιμο γινόταν με την παρουσία των τούρκων και τα πράγματα δεν μπορούσαν να ειπωθούν ανοιχτά. Στο τελευταίο κομμάτι του τραγουδιού οι δύο πρώτοι, ενώνουν τα χέρια τους δημιουργώντας μια αψίδα αναπαριστώντας τα τεντωμένα σπαθιά των Τούρκων. Απ' αυτή την υποτυπώδη αψίδα περνούν όλοι οι χορευτές δύο φορές, ενώ τα βήματα του χορού συνεχίζονται καθώς και το τραγούδι, που κάθε στροφή του τραγουδιέται εναλλάξ μια από τους άντρες και μια από τις γυναίκες.

halkidikinews.gr
(φωτογραφίες ierissos.gr)

Δεν υπάρχουν σχόλια: